SILENTY, oftewel wat zijn stille vuurwerken

VUURWERK IS NIET HETZELFDE ALS ROTJES Als pyrotechnici komen we dagelijks het verkeerde, uitwisselbare gebruik tegen van de woorden rotjes=vuurwerk. Voor veel mensen is vuurwerk synoniem aan rotjes, dus aan hard, hinderlijk lawaai, en zo’n beeld zien we steeds vaker in de media. Dit is echter een zeer schadelijke associatie voor het hele vakgebied van de pyrotechniek. Binnen het enorme assortiment aan producten dat vuurwerk omvat, bevindt zich een overwegend grote groep die weinig met lawaai te maken heeft. Men moet niet vergeten dat vuurwerk in de eerste plaats prachtige, kleurrijke watervallen van uiteenlopende effecten zijn die de hemel verlichten. Het is haast de kunst van het schilderen van beelden aan de hemel, al duizenden jaren bekend en geliefd door mensen over de hele wereld. STIL VUURWERK Al lange tijd bestaat er op onze markt een hele categorie vuurwerk die wordt gerekend tot de zogeheten SILENTS, oftewel stil vuurwerk. Tot de bekendste producten in deze groep behoren: sterretjes, fakkels en lichtfakkels, gekleurde rook, vulkanen en fonteinen, en verder een hele reeks zogenaamde pyrogadgets zoals tolletjes, vlindertjes, bijtjes en andere. In de afgelopen jaren komen vuurwerkproducenten steeds vaker tegemoet aan gebruikers die niet van luide pyrotechnische effecten houden, en het aantal producten met een verlaagd geluidsniveau groeit gestaag. In 2019 zijn er op onze markt speciale productseries verschenen, zogeheten Animal Friendly/No sound fireworks – een groep geselecteerde effecten met een sterk verlaagd geluidsniveau, in de vorm van cakeboxen/batterijen met lucht­effecten. Producten in deze categorie zijn uitgebracht door alle toonaangevende importeurs zoals Klasek, Jorge, Triplex, Piromax en Tropic. Hoewel het aantal producten niet groot lijkt, moet men bedenken dat dit eerder een technologische kwestie is. Vooralsnog is het aantal effecten dat men kan bereiken wanneer men afziet van het knaleffect eenvoudigweg zeer beperkt, al wordt er onderzoek gedaan om deze mogelijkheden uit te breiden. HOE LUID IS VUURWERK Ondanks de voortdurende ontwikkeling in de pyrotechniek en zichtbare trends om het geluidsniveau van vuurwerk te beperken, is het de moeite waard op te merken dat de bestaande producten, hoewel soms hinderlijk, de toegestane geluidsnormen feitelijk niet overschreden. Elk pyrotechnisch product dat in de Europese Unie in de handel wordt gebracht, ondergaat een reeks tests om na te gaan of het aan alle veiligheidsnormen voldoet, inclusief de normen voor het toegestane geluidsniveau. Het toegestane niveau voor consumentenvuurwerk is MAXIMAAL 120 decibel, gemeten op de afstand die in de gebruiksaanwijzing is aangegeven als minimale afstand tot het product. Wanneer we het product dus volgens de veiligheidsvoorschriften gebruiken, zal het hoorbare geluidsniveau NOOIT 120 dB overschrijden. Ter vergelijking met het dagelijks leven: 40 dB – normaal gesprek 70 dB – een werkende stofzuiger 100 dB – kinderen in de pauze op de basisschool 110 dB – een racemotor Als we proberen informatie te vinden over het geluid dat vuurwerkshows produceren, kunnen we op internet veel onjuiste gegevens vinden. In enkele publicaties kwamen we zelfs waarden tegen tot 200 dB (!!!). Dit is een duidelijke leugen, zonder enige grond in de werkelijkheid, maar het dient als argument in de strijd van tegenstanders van vuurwerk tegen mensen die van luchtshows houden. Meer nog, de Stichting Positieve Emoties heeft dit jaar besloten om onafhankelijke metingen uit te voeren tijdens het Pyrotechnisch Festival Damy Ognia in Wrocław. Met de details van dit onderzoek (en meer) kun je hier kennismaken -> hier. Uit dit onderzoek blijkt duidelijk dat het geluidsniveau op geen enkel moment de toegestane normen overschreed en bovendien voor 95% binnen de toegestane geluidsnormen voor bebouwde gebieden lag, en de momenten waarop dit niveau werd overschreden, van impulsieve aard waren (zeer zelden, zeer kort). Ook moet worden vermeld dat de vuurwerkshows die ons in de weekenden gedurende het grootste deel van het jaar vergezellen, meestal 2–7 minuten duren, en festivals shows doorgaans niet langer duren dan 15 minuten. Is het dan echt nodig om daar zo veel “rumoer” over te maken…?